Skip to content

لوله آتشخوار چیست؟ | ویژگی‌های لوله آتشخوار + استانداردها

اگر شما نیز به دنبال یافتن پاسخ این سوال هستید که لوله آتشخوار چیست؟ می‌توانید تا پایان این مطلب با ما همراه باشید. لوله‌های فولادی از جمله پرکاربردترین مقاطع فولادی در صنایع هستند. از این لوله‌ها برای انتقال سیالات و مایعات مختلف، از آب گرفته تا نفت و گاز، استفاده می‌شود. در برخی صنایع نیاز به انتقال سیالات داغ وجود دارد، اما همه لوله‌های فولادی قادر به تحمل حرارت بالا نیستند. اگر حین انتقال سیالات داغ، لوله دچار شکستگی شود، خسارت‌های جانی و مالی زیادی به بار خواهد آمد. برای حل این مشکل، نوعی لوله فولادی با مقاومت بالا در برابر حرارت و فشار اختراع شد که به آن لوله آتشخوار گفته می‌شود. لوله‌های آتشخوار از آلیاژهای خاصی ساخته شده که به آن‌ها مقاومت بالایی در برابر حرارت و فشار می‌بخشد. این لوله‌ها در انواع مختلفی با استانداردهای گوناگون تولید می‌شوند و در صنایع مختلف، از جمله صنایع نفت و گاز، پتروشیمی، نیروگاهی و صنایع غذایی کاربرد دارند. در ادامه به بررسی کاربردها و ویژگی‌های این لوله‌ها و خرید لوله آتشخوار و مانیسمان از فروشگاه معتبر آلور فولاد خواهیم پرداخت.

لوله آتشخوار چیست؟

اما تعریف دقیق لوله اتشخوار چیست؟ در تعریف این لوله‌ها باید گفت نوعی از لوله‌های صنعتی هستند که با آلیاژ مخصوصی با قابلیت تحمل فشار و حرارت بسیار بالا تهیه می‌شوند. به همین دلیل در انتقال مایعاتی که حرارت بسیار بالا دارند یا گازهایی که از فشار بالایی برخوردار هستند مورد استفاده قرار می‌گیرند. همان طور که می‌دانید جهت ساخت فولاد، آهن را با آلیاژهای متفاوتی ترکیب می‌کنند.
ترکیب این فلزات باید با حساسیت بسیار بالایی انجام شود چرا که ویژگی‌های شیمیایی و خواص فولاد با کم و زیاد شدن ترکیب فلزات متغیر خواهد بود. برای تولید لوله‌های آتشخوار نیز فلز کربن را به مقدار بسیار محدود در حدود ۲ تا ۱۷ درصد ترکیب می‌کنند. وجود فلز کربن در ترکیب این لوله باعث بالا رفتن مقاومت و سختی آن می‌شود و اضافه کردن منگنز باعث مقاوم شدن این لوله‌ها به حرارت بالا خواهد شد. در واقع این محصولات از فولادی با جنس نرم تولید می‌شوند.
فولاد نرم دارای درصد کمی کربن است و انعطاف‌پذیری و جوش‌پذیری بالایی دارد و در عین حال از سختی زیادی برخوردار نیست. این لوله‌ها باید قادر باشند دمایی در حدود ۳۴۰ درجه سانتی‌گراد را به خوبی تحمل کنند. لوله‌های آتشخوار با قطر ۶۴ میلی‌متر به بالا مایعی با فشاری در حدود ۳۲ اتمسفر را به خوبی تحمل می‌کنند. لوله‌های با قطر کم‌تر نیز فشار مایعاتی در حدود ۸۰ اتمسفر را می‌توانند تحمل کنند. در صورتی که لوله آتشخوار به جوشکاری نیاز داشته باشد باید بتواند دمای جوشکاری در حدود ۵۲۰ تا ۶۰۹ درجه را به مدت ۱۵ دقیقه تحمل کند تا هرگونه احتمال نشتی از این لوله‌ها از بین برود.

 

لوله آتشخوار استاندارد

کاربرد لوله‌های فولادی آتشخوار

مهم‌ترین کاربرد لوله‌ آتشخوار چیست؟ لوله‌های آتشخوار در صنایع مختلف مخصوصا صنایعی که با حرارت و فشار بالا سر و کار دارند، کاربرد دارند. در ادامه این کاربردها را بیان می‌کنیم:

  • صنایع شیمیایی
  • نیروگاه‌های هسته‌ای
  • صنایع نفت و گاز
  • تحقیقات آزمایشگاهی
  • صنعت دفاع برای تهیه و تولید سلاح
  • صنعت کاغذسازی
  • صنایعی مانند پتروشیمی، کشتی‌سازی، نفت و گاز
  • استفاده در مبدل‌های حرارتی
  • خطوط لوله حمل و نقل گازها و مایعات با حرارت و فشارهای بالا
  • صنایع ساختمانی و موتورهای دیزلی
  • استفاده در دیگ‌های بخار (لوله آتشخوار بویلر مناسب برای استفاده در دیگ‌های بخار است).
  • ایستگاه‌های فشرده‌سازی

به طور کلی می‌توان گفت در هر کجا که لوله‌هایی با تحمل حرارت و فشار بالا نیاز باشد باید از لوله‌های آتشخوار استفاده شود. عمده ترین کاربرد لوله آتشخوار دیگ بخار یا همان بویلرهای صنعتی است.

ویژگی‌های لوله آتشخوار

لوله‌های آتشخوار جهت استفاده در دستگاه‌ها و کاربرد در صنایع مختلف باید دارای ویژگی‌های باشند تا خسارت ایجاد نکنند، اما مهم‌ترین ویژگی لوله آتشخوار چیست؟ از این ویژگی‌ها می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

نداشتن درز

لوله آتشخوار در دسته لوله بدون درز قرار گرفته و یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های لوله‌های آتشخوار بدون درز و شکاف بودن این لوله‌ها است. برای این که در محل اتصال نشتی ندهند باید به درستی جوشکاری شوند. برای اتصال سربه‌سر لوله‌ها استفاده از جوش‌های شیاری بهترین گزینه است. قبل از این که از این محصولات استفاده شود باید از نظر ایمنی و کنترل کیفیت چندین مرتبه بررسی شوند تا هرگونه احتمال نشتی در این لوله‌ها از بین برود.

تطبیق داشتن ضخامت با میزان تحمل حرارت و فشار

این لوله‌ها دارای ضخامت‌های مختلف هستند و هر کدام از این ضخامت‌ها برای عبور میزان مخصوصی از مایعات گرم مورد استفاده قرار می‌گیرد. هم راستا بودن میزان ضخامت آن‌ها با میزان تحمل فشار و حرارت یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های لوله‌های آتشخوار است. به همین دلیل برای لوله‌هایی با ضخامت کم نباید حرارت زیاد در نظر گرفته شود.

کیفیت

یکی دیگر از ویژگی‌های لوله‌های آتشخوار مناسب و استاندارد، برخورداری از کیفیت مناسب است. عواملی نظیر انجام تست‌های کنترل کیفیت و نحوه ساخت، تاثیر بسیار زیادی بر کیفیت نهایی این لوله‌ها دارد. در ساخت دستگاه‌های فرایندی نباید به هیچ عنوان از لوله‌های بی‌کیفیت و ارزان استفاده نمود.

لوله آتشخوار بویلر

برخورداری از میزان مناسبی از کربن و منگنز

کربن و منگنز به عنوان دو عنصر اصلی سازنده لوله‌های آتشخوار باید به درستی و با دقت زیادی با آهن ترکیب شوند چرا که ترکیب نادرست آن‌ها می‌تواند لوله‌هایی بی‌کیفیت تولید کند و ممکن است هنگام استفاده دچار شکستگی شوند.

داشتن خاصیت ضدزنگ

یکی دیگر از مهم‌ترین ویژگی‌های لوله‌های آتشخوار ضدزنگ بودن آن‌ها است. به دلیل این که از درون این لوله‌ها مایعات داغ در مدتی طولانی عبور می‌کنند احتمال زنگ‌زدگی وجود دارد به همین دلیل باید آن‌ها را با آبکاری مناسب و پوشش‌های چند گانه به خوبی ضدزنگ کرد. محل اتصالات این لوله‌ها با سایر لوله‌ها از مهم‌ترین قسمت‌هایی هستند که در معرض زنگ‌زدگی قرار دارند. زیرا در این بخش‌ها به عللی نظیر سنگ‌زنی و جوشکاری لوله‌ها نازک‌تر شده و احتمال زنگ‌زدگی در آن‌ها بالا می‌رود؛ لذا باید به این نقاط بسیار توجه نمود.

قابلیت انعطاف‌پذیری

انعطاف‌پذیری در لوله‌های آتشخوار بسیار مهم است چرا که به علت جریان داشتن مایعات و گازهای داغ و پرفشار این لوله‌ها باید از انعطاف‌پذیری و قابلیت انبساط و انقباض در شرایط حرارت و فشار بالا برخوردار باشند تا دچار ترکیدگی نشوند. گاهی نیز باید این لوله‌ها جوش‌کاری شوند و در صورتی که انعطاف‌پذیر نباشند احتمال بریده شدن آن‌ها وجود خواهد داشت. به همین دلیل ممکن است به کل پروژه خسارت وارد شود.

استانداردهای موردنظر برای لوله‌های آتشخوار

آیا می‌دانید استانداردهای لوله آتشخوار چیست؟ به علت بالا بودن دامنه کاربری این لوله‌ها، استانداردهای متفاوتی با ویژگی‌های مختلفی برای آن‌ها در نظر گرفته شده است. در ادامه به بررسی انواع این استاندارد‌ها خواهیم پرداخت:
⦁ لوله آتشخوار St35.8 با شماره استاندارد DIN17175 و تحت استاندارد دین آلمان تولید می‌شود. لوله‌هایی که با این استاندارد تولید شده‌اند دارای عناصر منگنز با ۷ تا ۵۵ درصد و کربن با ۱۷ تا۱۹ صدم درصد هستند و فشاری در حدود ۲۵ بار را تحمل می‌کنند. قابلیت تحمل حرارت تا ۵۸۵ درجه و البته به صورت غیر مستقیم را دارند. در ساخت دیگ‌های بخار و روغن داغ از این لوله‌ها استفاده می‌شود. قابلیت انعطاف و شکل‌پذیری در این لوله‌ها به دلیل کربن پایینی که دارند بسیار بالا است و تا نود درجه نیز می‌توان آن‌ها را خم کرد.
⦁ لوله آتشخوار St45.8 تحت استانداردهای DIN17175 و DIN2448 ساخته می‌شوند و در آلیاژ آن‌ها در حدود ۵۵ تا ۶۵ صدم درصد منگنز به کار رفته و میزان کربن آن نیز چیزی در حدود ۲ تا ۲۲ درصد است. این لوله‌ها حرارت غیر مستقیم در حدود ۵۳۵ درجه سانتی‌گراد و فشاری در حدود ۳۰ بار را می‌تواند تحمل کند.
⦁ لوله‌های آتشخوار ASME SA192 دارای استاندارد دین آلمان هستند و در حدود ۲ تا ۱۸ درصد کربن و در حدود ۷ تا ۴۵ درصد منگنز دارد. این لوله‌ها قابلیت تحمل حرارت ۵۵۰ درجه سانتی‌گراد به صورت غیر مستقیم را دارند و همچنین می‌توانند فشار اتمسفری در حدود ۲۷ بار را به خوبی تحمل کنند.
⦁ لوله‌های آتشخوار با استاندارد ASTM boiler tube A179 دارای کم‌ترین میزان کربن در آلیاژ خود هستند. میزان کربن آن‌ها چیزی در حدود ۱۶ تا ۱۸ صدم درصد بوده و میزان منگنز آن‌ها نیز ۵ تا ۷ دهم درصد است. این لوله‌ها می‌توانند فشاری در حدود ۱۵ بار و حرارت غیر مستقیم در حدود ۵۳۰ درجه سانتی‌گراد را به خوبی تحمل کنند. به دلیل کربن کم‌تری که دارند از انعطاف پذیری بالایی برخوردار هستند و می‌توان آن‌ها را تا ۱۸۰ درجه نیز هم داد.

لوله آتشخوار دیگ بخار

تست لوله آتشخوار چگونه انجام می‌شود؟

لوله‌های آتشخوار قبل از بهره‌برداری و استفاده باید تحت انجام تست‌های و آزمایشات مختلفی قرار بگیرند تا به خوبی از کارایی آن‌ها اطمینان حاصل شود. از مهم‌ترین تست‌ها و آزمایشاتی که روی این لوله‌ها انجام می‌شود می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • آزمایشات دوام‌سنجی و عملیات حرارتی: در این آزمایش تحت حرارت زیاد لوله‌ها را مورد بررسی قرار می‌دهند که آیا این لوله ها می‌توانند طبق استانداردهای در نظر گرفته شده دوام حرارتی داشته باشند. آزمایش اشکال‌زدایی: اشکالات مولکولی لوله در این آزمایش مورد بررسی قرار می‌گیرد. برای انجام این آزمایش به صورت طولی به اندازه مناسب برشی از لوله تهیه می‌شود.
  • آزمایش آندوسکوپی: برای بررسی کیفیت سطح لوله این آزمایش انجام می‌شود.
  • آزمایش اندازه‌گیری ضخامت لوله: با انجام تست‌های اولتراسونیک ضخامت این لوله‌ها بررسی می‌شود.
  • آزمایش ضربه: برای اندازه‌گیری مقاومت لوله در مقابل ضربات این آزمایش انجام شده و با آن میزان تنش تسلیم و تنش نهایی لوله مشخص می‌شود.
  • تست مکانیکی: این آزمایش بسیار مهم است چرا که لوله را تحت شرایط متفاوت برای بررسی نفخ، فشار، سختی، شعله‌ور شدن و … قرار می‌دهند و مقاومت آن در شرایط مختلف را بررسی می‌کنند.
  • آزمایش اندازه‌گیری دانه: برای اندازه‌گیری سایز دانه‌های لوله و بررسی میزان فاصله و فضای بین آن‌ها این آزمایش انجام می‌شود. چرا که لوله‌های آتشخوار نباید هیچ‌گونه خلل و فرج و فضای بین دانه‌ای داشته باشند.
  • آزمایش هیدرواستاتیک: این آزمایش برای بررسی میزان مقاومت ایستایی لوله آتشخوار توسط مهندسان انجام می‌شود.
  • آزمایش تجزیه و تحلیل: برای مشخص شدن ترکیب شیمیایی لوله این آزمایش انجام می‌شود. میزان عناصر کربن و منگنز توسط این آزمایش بررسی می‌شود و در صورتی که مقادیر آن‌ها مناسب نباشد تولید لوله متوقف خواهد شد و به تولید انبوه نمی‌رسد. در این آزمایش از تجهیزات پیشرفته و بدون دخالت دست استفاده می‌شود.

کلام پایانی

امروزه لوله‌های آتشخوار به عنوان یکی از اجزای لاینفک و جداناشدنی صنایع و دستگاه‌های پردازش فرایندی شناخته می‌شوند. در هر زمان و مکانی که حرارت و فشار زیاد مطرح باشد باید از این لوله‌ها استفاده نمود. از آن‌ها در محل‌های پر ریسک و خطر و پروژه‌های صنعتی مانند صنایع پتروشیمی استفاده می‌شود، به همین دلیل باید به خوبی قبل از بارگزاری تمامی پروتکل‌های کنترل کیفیت به خوبی انجام شود، زیرا هرگونه کوتاهی و کم توجهی می‌تواند خسارت غیر قابل جبرانی را به همراه داشته باشد. فروشگاه آلور فولاد یکی از فروشگاه‌های معتبر در زمینه فروش لوله‌های صنعتی است که انواع لوله‌های آتشخوار از جمله لوله آتشخوار مشعل را با کیفیت بالا و قیمت مناسب ارائه می‌دهد. خرید لوله مانیسمان و لوله آتشخوار از فروشگاه معتبر آلور فولاد، اطمینان از کیفیت و ایمنی آن را برای شما فراهم می‌کند.

قیمت لوله مانیسمان بدون درز

لوله آتشخوار چیست

No comment yet, add your voice below!


Add a Comment

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *